#2 - Acil durum fonu ne kadar olmalı, nerede durmalı?
Acil durum fonu, aylık zorunlu giderinin 3 ila 6 katı olmalı. Bu sayıda fonun ne kadar olacağını, nerede duracağını ve vadesizde ne kadar eridiğini Eylül 2026 verisiyle hesapladık.
Kısaca: Acil durum fonu, aylık zorunlu giderinin 3 ila 6 katı olmalı. 1 aylık kısmını vadesiz hesapta tut, kalanını vadeli mevduata ya da para piyasası fonuna koy. Vadesiz hesapta bekleyen 120.000 TL, Eylül 2025'ten Eylül 2026'ya TÜİK'e göre 27.500 TL, Enag'a göre 38.145 TL alım gücü kaybetti.
Acil durum fonu, beklenmedik günler için ayırdığın paradır. İşini kaybettiğinde, araban bozulduğunda ya da büyük bir fatura geldiğinde bu parayı kullanırsın. Acil fon, 5 adımlık para yol haritamızın ikinci adımıdır. İlk adım, faizi yüksek borcu kapatmaktır. Bu sayı iki soruyu cevaplıyor. Fonun ne kadar olmalı? Fonun nerede durmalı?
Acil durum fonu ne kadar olmalı?
Fonun, aylık zorunlu giderinin 3 ila 6 katı olmalı. Zorunlu gider, her ay ödemek zorunda olduğun harcamadır. Kira, faturalar, market, ulaşım ve kredi taksitleri bu hesaba girer. Restoran, tatil ve abonelikler girmez.
| Durumun | Hedef | Örnek: aylık zorunlu gider 40.000 TL |
|---|---|---|
| Düzenli maaş, hanede iki gelir | 3 ay | 120.000 TL |
| Tek gelir, bakmakla yükümlü olduğun biri var | 6 ay | 240.000 TL |
| Serbest çalışıyorsun ya da gelirin aydan aya değişiyor | 6 ay ve üstü | 240.000 TL ve üstü |
Hepsini bir anda biriktirmen gerekmiyor. İlk hedefin 1 aylık gider olsun. Onu tamamlayınca 3 aya geç.
Fonun nerede durduğu neden önemli?
Örnek: Aylık zorunlu gideri 40.000 TL olan biri, 3 aylık fonunu (120.000 TL) bir yıl boyunca vadesiz hesapta tuttu. Eylül 2025'ten Eylül 2026'ya fiyatlar TÜİK'e göre %29,73 arttı. Bu yüzden 120.000 TL'nin alım gücü 92.500 TL'ye indi. Fon bir yılda 27.500 TL eridi. Enag'ın %46,6'lık rakamıyla bu kayıp 38.145 TL olur.
Vadeli mevduat ya da para piyasası fonu bu kaybın bir kısmını ya da tamamını kapatabilir. Sonuç, aldığın faize ve hangi enflasyon rakamına baktığına bağlıdır.
Acil durum fonu nerede durmalı?
Acil fonda ilk şart, paraya hemen ulaşabilmektir. İkinci şart, değerinin dalgalanmamasıdır. Getiri bu ikisinden sonra gelir. Bu yüzden fonu iki parçaya ayırmak çoğu kişi için mantıklıdır:
- 1 aylık gideri vadesiz hesapta tut. Yarın lazım olursa hemen çekebilirsin.
- Kalanını vadeli mevduata ya da para piyasası fonuna koy. İkisi de kazanç sağlar ve paraya birkaç gün içinde ulaşırsın.
Para piyasası fonu, parayı kısa vadeli ve düşük riskli araçlarda değerlendiren bir yatırım fonudur. Stopaj ise kazancından kesilen vergidir.
| Yer | Paraya ne zaman ulaşırsın? | Kazanç | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Vadesiz hesap | Anında | Yok denecek kadar az | Enflasyon karşısında en hızlı eriyen yer |
| Vadeli mevduat (örneğin 32 gün) | Vade sonunda | Faiz; kazançtan %17,5 stopaj kesilir | Vadeyi bozarsan o dönemin faizini kaybedersin. Devlet güvencesindedir (TMSF: kişi başı, her bankada 1.200.000 TL'ye kadar). |
| Para piyasası fonu | Genellikle aynı ya da ertesi iş günü | Her gün küçük bir kazanç; kazançtan %17,5 stopaj kesilir | Mevduat olmadığı için TMSF güvencesinde değildir. Fonun varlıkları ayrı saklanır. |
Altın ya da döviz neden uygun değil? Fiyatları dalgalanır. Şubat 2026'da gram altın alan biri, Eylül 2026'da %14,2 zarardaydı. O sırada paraya ihtiyacı olan biri, altını düşük fiyattan satmak zorunda kalırdı. Altın ve döviz, beklemeyi göze alabildiğin birikim için daha uygundur.
Bu hafta yapabileceğin tek şey
Son 3 ayın banka ve kart ekstresini aç. Zorunlu giderlerini topla ve sonucu 3'e böl. Çıkan rakam, 1 aylık hedefindir. Bu rakamı 3 ile çarpınca ilk büyük hedefini bulursun.
Sıradaki sayı
19 Ekim 2026'daki sayıda "önce kendine öde" kuralına bakacağız. Zammın enflasyonu yenmediği bir yılda bile nasıl birikim yapabilirsin?
Bu sayıyı faydalı bulduysan, acil fonu olmayan bir arkadaşına ilet.
Sorun ya da fikrin mi var? Bu e-postayı yanıtlaman yeterli. Her yanıtı okuyor ve cevaplıyoruz.
Görüşmek üzere,
BireyselFinans
Nasıl hesapladık?
- Erime: 120.000 TL ÷ (1 + yıllık enflasyon). TÜİK ile 120.000 ÷ 1,2973 = 92.500 TL. Enag ile 120.000 ÷ 1,466 = 81.855 TL.
- Enflasyon: TÜİK TÜFE Eylül 2026 yıllık %29,73; ENAG E-TÜFE Eylül 2026 yıllık %46,6.
- Stopaj: 6 aya kadar vadeli TL mevduatta ve para piyasası fonu kazancında gerçek kişiler için %17,5.
- TMSF: 1 Ocak 2026'dan beri kişi başı, her bankada 1.200.000 TL.
- Gram altın: aylık ortalama Şubat 2026'da 7.574 TL, Eylül 2026'da 6.497 TL (−%14,2).
Bu bülten bilgi amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.
